illər Azərbaycan beynəlxalq aləmdə təkcəregionun deyil, dünyanın əsas siyasi və mədəni görüşməkanlarından biri kimi özünü təsdiqləyib. Bu günBakı sadəcə bölgənin aparıcı şəhəri deyil, həm dəbəşəriyyətin gələcək inkişaf yollarının müzakirəedildiyi mühüm mərkəzdir. Azərbaycanın COP29 iqlim sammitində göstərdiyi yüksək təşkilatçılıq vəəldə etdiyi tarixi uğurlar ölkəmizə beynəlxalq inamı ənyüksək səviyyəyə qaldırıb. Məhz bu böyük etimadınnəticəsidir ki, dünyanın şəhərsalma üzrə ən böyükplatformalarından biri olan Ümumdünya ŞəhərsalmaForumu (WUF13) Bakıda keçirilir. COP29-un uğurlarından dərhal sonra belə nəhəng forumunölkəmizə həvalə olunması Azərbaycanın dünyadaetibarlı tərəfdaş və qlobal lider imicini bir daha sübutedir.
Mayın 18-də açılışı keçirilən WUF13 miqyasınagörə şəhərsalma tarixində yeni səhifə açıb. Prezidentİlham Əliyevin tədbirin açılış mərasimində bildirdiyikimi, forum qeydiyyatdan keçmiş iştirakçıların sayınagörə mütləq rekord müəyyən edib. Belə ki, Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun 13-cü sessiyasında iştirak üçün 182 ölkədən 45 mindən artıqiştirakçı qeydiyyatdan keçib.
Bu rəqəmlər həm foruma olan qlobal marağı, həmdə Azərbaycanın beynəlxalq platforma kimicəlbediciliyini nümayiş etdirir. İndiyədək forumun heçbir sessiyası Bakıdakı qədər geniş və müxtəlifauditoriyanı bir araya gətirməyib.
Prezident İlham Əliyevin uzaqgörən və millimaraqlara söykənən siyasəti sayəsində regionun aparıcıdövlətinə çevrilən Azərbaycan həm də qlobal miqyasdasülhün, multikulturalizmin və dayanıqlı inkişafın əsasstrateji mərkəzlərindən biri kimi qəbul olunur. RəsmiBakı Cənubi Qafqazda başlatdığı sülh erası ilə ədalətəvə beynəlxalq hüquqa əsaslanan yeni dünya nizamınınformalaşmasına mühüm töhfələr verir. Bakı hazırdabeynəlxalq siyasətin formalaşdırıldığı və stratejiqərarların qəbul olunduğu qlobal paytaxt rolunuoynayır. Bu baxımdan COP29 və WUF13 kimi qlobaltədbirlərin memarlıq incisi sayılan bu şəhərdəkeçirilməsi təsadüfi deyil.
Azərbaycanın coğrafi mövqeyi onun memarlıqsimasında da dərin izlər buraxıb. Dövlət başçısınınsərəncamı ilə ölkədə “Şəhərsalma və Memarlıq İli”ninelan olunması respublikamızın bu sahəyə verdiyistrateji əhəmiyyətin göstəricisidir. Bakı həm qədimliyi, həm də müasirliyi özündə birləşdirən nadirpaytaxtlardandır. Bu gün Bakı küçələrində gəzən hərbir qonaq Şərq və Qərb mədəniyyətlərininharmoniyasını, sürətli urbanizasiya ilə tarixi irsinqorunması arasındakı tarazlığı öz gözləri ilə görür. Eyni zamanda Azərbaycanın digər şəhərləri dəözünəməxsus memarlıq üslubu ilə seçilir.
Azərbaycanın bu miqyaslı tədbirə layiqlievsahibliyi etməsi UN-Habitat rəhbərliyi tərəfindən dəyüksək qiymətləndirilib. WUF13-ün açılışmərasimində UN-Habitat Assambleyasının prezidentiNqa Kor Minq bildirib:
“Böyük şərəf hissi ilə tarixi Bakı şəhərində sizinqarşınızda çıxış edirəm. Qədim İpək yolu üzərində vəXəzər dənizinin sahilində yerləşən bu şəhərdəolmaqdan məmnunam. Azərbaycan hökumətinə vəxalqına səmimi salamlarımı çatdırır, göstərilənqonaqpərvərliyə və forumun yüksək səviyyədətəşkilinə görə təşəkkürümü bildirirəm”.
WUF13 həm də Azərbaycan həqiqətlərinin dünyayaçatdırılması baxımından mühüm platformadır. Xüsusilə Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda həyatakeçirilən genişmiqyaslı quruculuq işlərinin beynəlxalqictimaiyyətə təqdim olunması üçün bu forum mühümfürsət yaradır.
Prezident İlham Əliyev forumun açılışındakıçıxışında 30 illik işğalın nəticələri ilə bugünkü dirçəlişimüqayisəli şəkildə diqqətə çatdırıb:
“Hazırda hökumətimizin qarşısında duran əsasvəzifələrdən biri Qarabağın və Şərqi Zəngəzurunyenidən qurulmasıdır. Bu ərazilər 30 il ərzində erməniişğalı altında qalıb və tamamilə dağıdılıb. Beynəlxalqmüşahidəçilər Ağdamı Xirosima ilə müqayisə edir, onu‘Qafqazın Xirosiması’ adlandırırdılar. Çünki şəhərfaktiki olaraq mövcud deyildi. O, Xirosimadan fərqliolaraq bir günə deyil, 30 illik işğal dövründə mərhələlişəkildə dağıdılmışdı”.
COP29 çərçivəsində əldə olunan tarixi “Bakırazılaşmaları”, iqlim maliyyəsi sahəsində ildə ən azı300 milyard dollar vəsaitin səfərbər olunması öhdəliyiAzərbaycanın qlobal problemlərin həllində mühümaktora çevrildiyini göstərir. COP29 həmçininAzərbaycanın “yaşıl enerji” gündəliyinin beynəlxalqsəviyyədə qəbul olunduğunu və ölkəmizin etibarlıtərəfdaş statusunu bir daha təsdiqlədi.
Ümumdünya Şəhərsalma Forumu da ekolojigündəliyə sadiq qalaraq şəhərlərin daha yaşıl, dayanıqlıvə inklüziv inkişafı üçün yeni yol xəritələri təqdimedir.
Prezident İlham Əliyev WUF13-ün açılış nitqindəvurğulayıb ki, bu forum COP29-dan sonraAzərbaycanda keçirilən ikinci ən böyük beynəlxalqtədbirdir və onun nəticələrinin də COP29 qədər uğurluolacağına ümid etdiyini bildirib.
WUF13 bir daha təsdiqləyir ki, Azərbaycan yalnızbeynəlxalq tədbirlərə evsahibliyi edən ölkə deyil, həmdə bəşəriyyəti narahat edən problemlərə innovativhəllər təklif edən strateji tərəfdaşdır.
Bu günlərdə Bakı şəhərlərin gələcəyini müzakirəedən minlərlə mütəxəssis üçün ümid və inkişafsimvoluna çevrilib. Forumun nəticələri şəhərsalmasahəsində yeni standartlar müəyyən edəcək vəAzərbaycanın qlobal idarəçilikdəki rolunu daha dagücləndirəcək.
YAP Xətai rayon təşkilatının əməkdaşı Məmmədova Yeganə
