Beynəlxalq hüququn aliliyi dövlətlər arasında münasibətlərin sabitliyini, ərazi bütövlüyünün qorunmasını və münaqişələrin dinc yolla həllini təmin edən əsas prinsiplərdəndir. Lakin beynəlxalq münasibətlərdə hüquqi normaların seçici şəkildə tətbiqi uzunmüddətli problemlərin yaranmasına səbəb ola bilər. Prezident İlham Əliyev AQEM-in 7-ci Zirvə Görüşündə bu məsələyə diqqət çəkərək beynəlxalq qərarların icrasının təmin edilməsinin vacibliyini vurğuladı.
Dövlət başçısı Azərbaycanın müstəqilliyini bərpa etdikdən sonra qarşılaşdığı çətinlikləri, Ermənistanın işğal siyasətini və beynəlxalq təşkilatların qəbul etdiyi qərarların uzun müddət icrasız qalmasını xatırlatdı. BMT Təhlükəsizlik Şurasının 1993-cü ildə qəbul etdiyi dörd qətnamə işğal olunmuş Azərbaycan ərazilərindən qüvvələrin çıxarılmasını tələb etsə də, bu qərarların icrası uzun illər təmin edilmədi. Prezident İlham Əliyevin çıxışı beynəlxalq hüquqi mexanizmlərin effektivliyinin dövlətlərin təhlükəsizliyi üçün nə qədər vacib olduğunu göstərdi.
Azərbaycanın təcrübəsi onu göstərir ki, beynəlxalq sənədlərin qəbul edilməsi problemin həlli üçün təkbaşına kifayət etmir. Qərarların həyata keçirilməsi üçün ardıcıl siyasi iradə və təsirli mexanizmlər də tələb olunur. Prezident İlham Əliyev münaqişələrin həllində ikili standartların aradan qaldırılmasının, təcavüzkar siyasətə vaxtında münasibət bildirilməsinin və beynəlxalq hüququn vahid prinsiplərlə tətbiq edilməsinin əhəmiyyətini önə çəkdi.
2020-ci ildə baş vermiş Vətən müharibəsi və 2023-cü ilin sentyabrında Azərbaycanın suverenliyinin tam bərpası ilə nəticələnən tədbirlər ölkənin ərazi bütövlüyü məsələsindəki mövqeyinin əsas mərhələləri oldu. Dövlət başçısının çıxışında bu hadisələr tarixi proseslərin və uzun illər davam edən münaqişənin kontekstində təqdim edildi. Azərbaycan öz suverenliyini bərpa etdikdən sonra Ermənistana sülh təklif etdiyini də vurğuladı.
Prezident İlham Əliyevin beynəlxalq hüququn aliliyi ilə bağlı mövqeyi regional məsələlərlə məhdudlaşmayan daha geniş məna daşıyır. Dövlətlər arasında etimadın yaranması, münaqişələrin qarşısının alınması və davamlı sülhün qurulması üçün beynəlxalq qərarların icrası təmin edilməlidir. Bakı Zirvə Görüşündə bu məsələnin gündəmə gətirilməsi Azərbaycanın beynəlxalq hüquqa əsaslanan münasibətlər sisteminin formalaşmasına verdiyi əhəmiyyəti nümayiş etdirdi.
İradə İsmayılova,
YAP Nizami rayon təşkilatının “Bəhruz Nuriyev küçəsi, 33” ərazi partiya təşkilatının sədr müavini
