Azərbaycan ilə Kamboca arasında münasibətlərin inkişafı müxtəlif sahələrdə qarşılıqlı əlaqələrin araşdırılması üçün imkanlar yaradır. Siyasi dialoq və beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində əməkdaşlıqla yanaşı, dövlət idarəçiliyi sahəsində təcrübə mübadiləsi də tərəflərin diqqət yetirə biləcəyi istiqamətlərdən biridir. Azərbaycanın “ASAN xidmət” modelinin Kambocada maraq doğurması dövlət xidmətlərinin təşkili sahəsində ölkəmizin təcrübəsinin beynəlxalq müstəvidə müzakirəsi üçün potensialın olduğunu göstərir.
Müasir dövlət idarəçiliyində vətəndaşlara göstərilən xidmətlərin təşkili dövlət qurumlarının fəaliyyətinin mühüm hissəsidir. İnsanların müxtəlif inzibati prosedurlardan rahat keçməsi, zəruri məlumatları əldə etməsi və müraciətlərinin aydın qaydalar əsasında cavablandırılması idarəetmənin səmərəliliyinə təsir göstərir. Bu səbəbdən dövlət xidmətlərinin vətəndaşların ehtiyaclarına uyğun qurulması, xidmətlər arasında əlaqələndirmənin gücləndirilməsi və inzibati proseslərin sadələşdirilməsi bir çox ölkənin diqqət mərkəzindədir.
“ASAN xidmət” modeli dövlət xidmətlərinin vahid və əlaqələndirilmiş mühitdə təqdim olunması yanaşması ilə seçilir. Bu yanaşma vətəndaşların müxtəlif xidmətlərə çıxışını asanlaşdırmaq, xidmət proseslərini daha sistemli təşkil etmək və müraciət edən şəxslərin ehtiyaclarına diqqət yetirmək məqsədi daşıyır. Modelin əhəmiyyəti yalnız xidmətlərin bir məkanda təqdim olunması ilə məhdudlaşmır; burada təşkilati koordinasiya, xidmət mədəniyyəti və vətəndaşlarla ünsiyyətin keyfiyyəti də vacib yer tutur.
Kambocada bu modelə marağın olması Azərbaycan təcrübəsinin öyrənilməsi və müvafiq yanaşmaların müqayisəli şəkildə nəzərdən keçirilməsi üçün imkan yarada bilər. Ölkələr arasında idarəçilik təcrübəsinin mübadiləsi dövlət xidmətlərinin təşkili ilə bağlı müxtəlif həll yollarının araşdırılmasına kömək edir. Belə əməkdaşlıq çərçivəsində tərəflər xidmətlərin təşkili, müraciətlərin idarə olunması, rəqəmsal həllərin tətbiqi və xidmət keyfiyyətinin qiymətləndirilməsi kimi məsələləri müzakirə edə bilərlər.
Təcrübə mübadiləsinin səmərəli olması üçün hər bir ölkənin öz hüquqi və institusional xüsusiyyətləri nəzərə alınmalıdır. Azərbaycanda tətbiq olunan mexanizmlərin Kambocada eyni formada həyata keçirilməsi mütləq nəticə kimi qəbul edilə bilməz. Bunun əvəzinə modelin əsas prinsiplərinin öyrənilməsi, onların yerli şəraitlə uyğunluğunun qiymətləndirilməsi və zəruri dəyişikliklərin müəyyənləşdirilməsi daha məqsədəuyğun yanaşmadır. Bu cür proses qarşılıqlı öyrənməni formal təqdimatdan daha praktik əməkdaşlıq səviyyəsinə yüksəldə bilər.
Dövlət xidmətlərinin təkmilləşdirilməsində rəqəmsal texnologiyaların rolu da getdikcə artır. Elektron müraciət sistemləri, məlumat mübadiləsi platformaları və avtomatlaşdırılmış prosedurlar xidmətlərin əlçatanlığını genişləndirə bilər. Bununla yanaşı, rəqəmsal xidmətlərin inkişafı zamanı şəxsi məlumatların qorunması, informasiya təhlükəsizliyi və müxtəlif sosial qrupların xidmətlərdən bərabər istifadə imkanları diqqətdə saxlanılmalıdır. Bu məsələlər beynəlxalq təcrübə mübadiləsinin də əsas mövzularından biri ola bilər.
Azərbaycan-Kamboca münasibətlərində “ASAN xidmət” təcrübəsi üzrə mümkün dialoq ikitərəfli əməkdaşlığın yeni istiqamətlərini araşdırmaq baxımından əhəmiyyətlidir. Müvafiq qurumlar arasında əlaqələrin yaradılması, ekspert səviyyəsində fikir mübadiləsi və dövlət xidmətlərinin təşkili üzrə təcrübənin təqdim edilməsi tərəflərin ehtiyaclarına uyğun əməkdaşlıq formalarının müəyyənləşdirilməsinə kömək edə bilər. Belə təmaslar dövlət idarəçiliyi sahəsində qarşılıqlı məlumatlılığı artıra və gələcək təşəbbüslər üçün zəmin yarada bilər.
“ASAN xidmət” modelinin Kambocada maraq doğurması dövlət xidmətlərinin modernləşdirilməsi mövzusunun beynəlxalq əməkdaşlıq gündəliyində yer ala biləcəyini göstərir. Bu istiqamətdə təcrübə mübadiləsinin genişləndirilməsi Azərbaycan tərəfindən formalaşdırılmış idarəçilik yanaşmalarının təqdim olunmasına, Kambocanın müvafiq ehtiyaclarının öyrənilməsinə və hər iki tərəf üçün uyğun əməkdaşlıq imkanlarının araşdırılmasına xidmət edə bilər.
Təranə Teyyubova,
YAP Xətai rayon təşkilatının fəalı
