Azərbaycan tibb elminin inkişaf tarixində silinməz iz qoymuş görkəmli şəxsiyyətlərdən biri akademik Zərifə Əliyevadır. Onun həyat yolu, elmi fəaliyyəti və insanlara olan sonsuz qayğısı Azərbaycan səhiyyəsinin formalaşmasında və inkişafında mühüm rol oynamışdır. Zərifə Əliyeva yalnız bir alim kimi deyil, həm də böyük ürək sahibi olan həkim kimi xalqın yaddaşında qalmışdır.
Zərifə Əliyeva 1923-cü ildə anadan olmuşdur. O, hələ gənc yaşlarından elmə və təhsilə böyük maraq göstərmiş, tibb sahəsini seçərək bu istiqamətdə öz həyat yolunu müəyyən etmişdir. Azərbaycan Dövlət Tibb İnstitutunda təhsil alan Zərifə Əliyeva burada yüksək nəticələr göstərmiş və müəllimlərinin rəğbətini qazanmışdır. Təhsil aldığı illərdən etibarən o, oftalmologiya sahəsinə xüsusi maraq göstərmiş və gələcək fəaliyyətini bu istiqamətdə qurmuşdur.
Onun elmi fəaliyyəti xüsusilə göz xəstəliklərinin öyrənilməsi ilə bağlı olmuşdur. Zərifə Əliyeva uzun illər ərzində müxtəlif tədqiqatlar aparmış, göz xəstəliklərinin yaranma səbəblərini araşdırmış və onların müalicəsi üçün yeni metodlar təklif etmişdir. Xüsusilə sənaye sahəsində çalışan insanlarda – neftçilərdə, kimya sənayesi işçilərində müşahidə olunan peşə xəstəliklərinin öyrənilməsi onun fəaliyyətində mühüm yer tuturdu. Bu sahədə apardığı tədqiqatlar nəticəsində o, bir sıra mühüm elmi nəticələr əldə etmişdir.
Zərifə Əliyevanın ən böyük xidmətlərindən biri peşə ilə bağlı yaranan göz xəstəliklərinin profilaktikası və müalicəsi sahəsində yeniliklər etməsi olmuşdur. O, sübut etmişdir ki, ağır sənaye şəraitində çalışan insanlarda göz xəstəliklərinin yaranma riski daha yüksəkdir və bunun qarşısını almaq üçün xüsusi tədbirlər görülməlidir. Onun bu istiqamətdə hazırladığı elmi tövsiyələr uzun illər praktik tibbdə istifadə olunmuşdur.
Zərifə Əliyeva yalnız alim deyil, həm də böyük pedaqoq idi. O, gənc həkimlərin yetişdirilməsində mühüm rol oynamış, öz bilik və təcrübəsini tələbələrinə böyük həvəslə ötürmüşdür. Onun dərsləri tələbələr üçün yalnız nəzəri bilik mənbəyi deyil, həm də həyat dərsi idi. O, tələbələrinə hər zaman deyirdi ki, həkim olmaq yalnız bilik deyil, həm də məsuliyyət və insanlara sevgi tələb edir.
Onun həyat təcrübəsi göstərir ki, uğur yalnız zəhmət və əzmkarlıq nəticəsində əldə olunur. Zərifə Əliyeva bütün çətinliklərə baxmayaraq, öz məqsədindən dönməmiş, daim irəliyə doğru addımlamışdır. O, elmi fəaliyyətlə yanaşı, praktik həkim kimi də çalışaraq minlərlə insanın sağlamlığına qovuşmasına kömək etmişdir.
Zərifə Əliyevanın Azərbaycan səhiyyəsinə verdiyi töhfələr çoxşaxəlidir. O, oftalmologiya elminin inkişafına böyük təkan vermiş, yeni elmi istiqamətlərin yaranmasına səbəb olmuşdur. Onun apardığı tədqiqatlar nəticəsində bir çox göz xəstəliklərinin diaqnostikası və müalicəsi sahəsində irəliləyişlər əldə olunmuşdur. Bu gün də onun elmi irsi Azərbaycan tibbində öz aktuallığını qoruyub saxlayır.
Bununla yanaşı, Zərifə Əliyeva səhiyyə sahəsində insan amilinə xüsusi diqqət yetirirdi. O, həkim və xəstə münasibətlərinin düzgün qurulmasının vacibliyini vurğulayırdı. Onun fikrincə, xəstəyə göstərilən diqqət və qayğı müalicənin ayrılmaz hissəsidir. Bu yanaşma bu gün də müasir tibbdə öz əhəmiyyətini qoruyur.
Azərbaycan səhiyyəsi bu gün böyük inkişaf mərhələsindən keçir. Yeni xəstəxanalar tikilir, müasir tibbi avadanlıqlar tətbiq olunur, həkimlərin peşəkarlığı artırılır. Bu inkişafın təməlində isə Zərifə Əliyeva kimi görkəmli alimlərin qoyduğu möhkəm əsaslar dayanır. Onun irsi bu gün də səhiyyə sahəsində çalışan insanlar üçün bir yol xəritəsi rolunu oynayır.
Zərifə Əliyevanın adı bu gün müxtəlif tibb müəssisələrində, elmi mərkəzlərdə və təhsil ocaqlarında yaşadılır. Bu, onun Azərbaycan xalqı qarşısında xidmətlərinin yüksək qiymətləndirilməsinin bariz nümunəsidir. Onun xatirəsi hər zaman hörmət və ehtiramla yad edilir.
Onun həyatı bir daha sübut edir ki, insan öz peşəsinə sevgi ilə yanaşdıqda böyük uğurlar əldə edə bilər. Zərifə Əliyeva bütün ömrünü insanlara xidmətə həsr etmiş, səhiyyə sahəsində silinməz iz qoymuşdur. Onun həyat yolu hər bir gənc üçün örnəkdir.
Zərifə Əliyeva Azərbaycan səhiyyəsinin inkişafında mühüm rol oynamış, öz elmi və mənəvi irsi ilə gələcək nəsillərə yol göstərmiş böyük bir şəxsiyyətdir. Onun gördüyü işlər, qazandığı uğurlar və insanlara olan sevgisi onu Azərbaycan tarixində əbədi yaşadan amillərdir. Bu gün biz onun xatirəsini yad edərkən, eyni zamanda onun ideyalarını yaşatmaq və davam etdirmək məsuliyyətini də üzərimizdə hiss edirik.
Zərifə Əliyevanın adı Azərbaycan səhiyyəsinin inkişafı ilə sıx bağlıdır və bu ad hər zaman qürurla xatırlanacaqdır. Onun işıqlı yolu gələcək nəsillər üçün daim bir örnək olacaq və insanlara doğru yol göstərəcəkdir.
Mirhaşim Calalov,
Yeni Azərbaycan Partiyası Xətai rayon təşkilatının “Yusif Səfərov 21” ünvanı üzrə ərazi partiya təşkilatının üzvü
