Prezident İlham Əliyevin 12 fevral 2026-cı il tarixli müşavirədə “Azərbaycanın yeni rəqəmsal arxitekturası” adlı vahid fəaliyyət planı ilə bağlı çıxışı təhlil olunur. Süni intellektin tətbiqi, data mərkəzlərinin yaradılması və rəqəmsallaşma islahatlarının ölkənin gələcək inkişafındakı rolu araşdırılır, bu istiqamətdə atılan addımların strateji əhəmiyyəti vurğulanır.
12 fevral 2026-cı il tarixində keçirilmiş müşavirədə Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın yeni rəqəmsal arxitekturasının formalaşdırılması istiqamətində görüləcək işlər barədə geniş və strateji məzmunlu çıxış etmişdir. Bu çıxış ölkəmizin rəqəmsal transformasiya mərhələsinə keçidini, süni intellekt texnologiyalarının tətbiqini, data mərkəzlərinin yaradılmasını və ümumilikdə rəqəmsallaşma sahəsində aparılan islahatları əhatə edən mühüm proqram sənədi kimi qiymətləndirilə bilər.
Müasir dövrdə rəqəmsal texnologiyalar dövlətlərin inkişaf səviyyəsini müəyyən edən əsas amillərdən birinə çevrilmişdir. Süni intellektin tətbiqi, böyük verilənlərin emalı, bulud texnologiyalarının inkişafı və təhlükəsiz data infrastrukturunun qurulması artıq qlobal rəqabət mühitində üstünlük qazandıran faktorlar sırasındadır. Prezident çıxışında vurğulamışdır ki, Azərbaycan bu proseslərdən kənarda qalmamalı, əksinə, regionda rəqəmsal mərkəzə çevrilməlidir.
Süni intellektin tətbiqi dövlət idarəçiliyində şəffaflığın artırılması, qərarların daha operativ və dəqiq qəbul olunması baxımından xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Eyni zamanda, səhiyyə, təhsil, kənd təsərrüfatı və sənaye sahələrində innovativ həllərin tətbiqi iqtisadi səmərəliliyin yüksəldilməsinə xidmət edəcəkdir. Rəqəmsal hökumət modelinin genişləndirilməsi və dövlət xidmətlərinin elektron platformalar vasitəsilə təqdim olunması vətəndaş məmnunluğunu artıran əsas istiqamətlərdəndir.
Çıxışda data mərkəzlərinin yaradılması məsələsinə də xüsusi diqqət yetirilmişdir. Müasir və təhlükəsiz məlumat mərkəzləri ölkənin informasiya təhlükəsizliyinin təmin olunmasında mühüm rol oynayır. Verilənlərin ölkə daxilində saxlanılması və emalı həm milli təhlükəsizlik, həm də iqtisadi dayanıqlılıq baxımından strateji əhəmiyyət daşıyır. Bu istiqamətdə infrastrukturun gücləndirilməsi Azərbaycanın rəqəmsal suverenliyini təmin edən əsas şərtlərdən biridir.
Rəqəmsallaşma ilə bağlı islahatlar yalnız texnoloji yeniliklərlə məhdudlaşmır. Bu proses hüquqi bazanın təkmilləşdirilməsini, kadr potensialının gücləndirilməsini və rəqəmsal savadlılığın artırılmasını da əhatə edir. Prezident İlham Əliyev çıxışında insan kapitalının inkişafının prioritet olduğunu vurğulamış, gənclərin innovasiya və texnologiya sahələrində bilik və bacarıqlarının artırılmasının vacibliyini qeyd etmişdir.
Azərbaycanın yeni rəqəmsal arxitekturası ölkənin uzunmüddətli inkişaf strategiyasının tərkib hissəsidir. Bu strategiya iqtisadiyyatın şaxələndirilməsinə, qeyri-neft sektorunun inkişafına və rəqabətqabiliyyətli innovasiya mühitinin formalaşdırılmasına yönəlmişdir. Rəqəmsal iqtisadiyyatın inkişafı yeni iş yerlərinin yaradılmasına və sahibkarlıq fəaliyyətinin genişlənməsinə də müsbət təsir göstərəcəkdir.
Nəticə etibarilə, Prezident İlham Əliyevin “Azərbaycanın yeni rəqəmsal arxitekturası” adlı vahid fəaliyyət planına dair çıxışı ölkəmizin gələcək inkişaf modelini müəyyən edən strateji yol xəritəsidir. Süni intellektin tətbiqi, data mərkəzlərinin yaradılması və rəqəmsallaşma sahəsində aparılan islahatlar Azərbaycanın regionda lider mövqeyini daha da möhkəmləndirəcək və dayanıqlı inkişafını təmin edəcəkdir.
Nəzrin Umudova,
Bakı Slavyan Universitetinin tələbəsi
