Azərbaycanın Avropa ilə Asiya arasında yerləşməsi ölkəyə mühüm tranzit imkanları verir. Lakin coğrafi üstünlük öz-özlüyündə iqtisadi nəticə yaratmır; onun səmərəli istifadə edilməsi üçün müasir infrastruktur, rəqabətədavamlı xidmətlər və beynəlxalq tərəfdaşlarla koordinasiya tələb olunur. Prezident İlham Əliyevin Türkmənbaşı görüşündə Orta Dəhlizin inkişafına xüsusi diqqət ayırması bu imkanların konkret iqtisadi dəyərə çevrilməsinin əhəmiyyətini göstərir.
Orta Dəhliz Mərkəzi Asiya ölkələrini Xəzər dənizi, Azərbaycan və daha sonra qərb istiqamətindəki nəqliyyat şəbəkələri ilə əlaqələndirir. Bu marşrutun inkişafı regional məhsulların beynəlxalq bazarlara çıxışını genişləndirə və təchizat zəncirlərinin şaxələndirilməsinə kömək edə bilər. Azərbaycan üçün isə tranzit daşımalarının artması liman, dəmir yolu, logistika və əlaqəli xidmət sahələrində iqtisadi fəallığın yüksəlməsi deməkdir.
Dəhlizin rəqabət qabiliyyəti müxtəlif nəqliyyat növlərinin uzlaşdırılmış fəaliyyətindən asılıdır. Xəzər dənizində bərə və gəmi xidmətlərinin, liman əməliyyatlarının və dəmir yolu bağlantılarının səmərəli əlaqələndirilməsi yükün hərəkətini sürətləndirə bilər. Bununla yanaşı, sərhəd-keçid prosedurlarının sadələşdirilməsi, elektron sənədləşmə və tariflərin şəffaflığı marşrutun istifadəçilər üçün cəlbediciliyini artırır.
Orta Dəhlizin inkişafı yalnız tranzit gəlirləri ilə məhdudlaşmamalıdır. Nəqliyyat infrastrukturu ətrafında anbar təsərrüfatı, yük emalı, qablaşdırma, sığorta və digər logistika xidmətlərinin genişləndirilməsi əlavə iqtisadi dəyər yarada bilər. Beləliklə, dəhliz regional iqtisadiyyatın müxtəlif sahələrinə təsir göstərən kompleks inkişaf platformasına çevrilə bilər.
Prezident İlham Əliyevin regional nəqliyyat gündəliyi Azərbaycanın geoiqtisadi imkanlarını uzunmüddətli inkişaf strategiyası ilə əlaqələndirir. Dəhlizin uğuru yalnız artan yük həcmləri ilə deyil, xidmət keyfiyyəti, daşınma sürəti və iqtisadi faydanın genişlənməsi ilə qiymətləndirilməlidir. Davamlı investisiyalar və tərəfdaş dövlətlərlə koordinasiya Azərbaycanın beynəlxalq nəqliyyat sistemindəki mövqeyini daha da gücləndirə bilər.
Emil Novruzov,
YAP Nizami rayon təşkilatının “Oqtay Vəliyev küçəsi, 1” ərazi partiya təşkilatının sədri
