Prezident İlham Əliyevin 2026-cı il iyulun 31-də Qırğızıstan Respublikasına dövlət səfəri Azərbaycanilə Qırğızıstan arasında münasibətlərin inkişafındamühüm siyasi hadisə kimi tarixə düşdü. Səfərçərçivəsində keçirilən yüksək səviyyəli görüşlər, imzalanan sənədlər və dövlət başçılarının mətbuatabəyanatları iki dost və qardaş ölkə arasındaəməkdaşlığın yeni mərhələyə qədəm qoyduğununümayiş etdirdi. Dövlət başçısının mətbuata verdiyibəyanatda səsləndirdiyi fikirlər Azərbaycanın xaricisiyasətinin əsas istiqamətlərini, Türk dünyasınınbirliyinə verilən töhfəni və regional əməkdaşlığıngələcək perspektivlərini aydın şəkildə ortaya qoydu.
Prezident İlham Əliyevin vurğuladığı kimi, Azərbaycan və Qırğızıstan dövlətlərarası münasibətləriən yüksək səviyyəyə – müttəfiqlik mərhələsinəyüksəldiblər. Bu, təkcə siyasi münasibətlərin yenihüquqi çərçivəyə salınması deyil, eyni zamandaqarşılıqlı etimada, ortaq maraqlara və uzunmüddətlistrateji hədəflərə əsaslanan əməkdaşlığınmöhkəmləndirilməsi deməkdir. Müttəfiqlik statusutərəflərin beynəlxalq məsələlərdə bir-birinidəstəkləməsini, regional təhlükəsizliyin qorunmasınabirgə töhfə verməsini və iqtisadi əlaqələrin daha dagenişləndirilməsini nəzərdə tutur.
Azərbaycanın müstəqil xarici siyasət kursunda dost vətərəfdaş ölkələrlə etibarlı münasibətlərin qurulmasıxüsusi yer tutur. Qırğızıstan da bu baxımdanAzərbaycanın yaxın tərəfdaşlarından biridir. Hər ikiölkə tarix, mədəniyyət, dil və ortaq milli-mənəvidəyərlərlə bir-birinə bağlıdır. Bu amillər dövlətlərarasımünasibətlərin davamlı inkişafı üçün möhkəm zəminformalaşdırır. Son illərdə qarşılıqlı səfərlərinintensivləşməsi, siyasi dialoqun genişlənməsi vəmüxtəlif sahələr üzrə əməkdaşlığın dərinləşdirilməsiəlaqələrin dinamik inkişafını göstərir.
Prezident İlham Əliyevin “Müttəfiqlik münasibətləriçox böyük məsuliyyət deməkdir və biz bu məsuliyyətəhazırıq” fikri xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu yanaşmaAzərbaycanın beynəlxalq münasibətlər sistemindəetibarlı tərəfdaş kimi mövqeyini bir daha təsdiqləyir. Müttəfiqlik yalnız hüquqi sənədlərlə müəyyənləşənstatus deyil. Bu anlayış dövlətlərin qarşılıqlı etimadına, birgə fəaliyyətinə və ortaq məqsədlərə sadiqliyinəəsaslanır. Azərbaycan indiyədək bütün tərəfdaşları iləmünasibətlərində üzərinə götürdüyü öhdəlikləri uğurlayerinə yetirib və bu prinsip bundan sonra da dəyişməzolaraq qalacaq.
Dövlət başçısının bəyanatında beynəlxalqplatformalarda qarşılıqlı dəstəyin davam etdirilməsiməsələsinə də xüsusi diqqət yetirildi. Müasir dövrdəqlobal və regional proseslər dövlətlər arasında sıxkoordinasiyanı daha da zəruri edir. Azərbaycan vəQırğızıstan beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində bir-birinin milli maraqlarını müdafiə edir, mühümtəşəbbüsləri dəstəkləyir və qarşılıqlı hörmət prinsipinəəsaslanan əməkdaşlıq modeli nümayiş etdirirlər. Buyanaşma beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinəsadiqliyin ifadəsi olmaqla yanaşı, regionda sabitlik vəəməkdaşlığın möhkəmlənməsinə də xidmət edir.
İqtisadi-ticari əlaqələrin inkişafı da səfərin əsasistiqamətlərindən biri oldu. Azərbaycan son illərdəregionun mühüm nəqliyyat və logistika mərkəzinəçevrilib. Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyatdəhlizlərinin inkişafında ölkəmizin oynadığı rolbeynəlxalq əhəmiyyət daşıyır. Qırğızıstan üçün də buimkanlar yeni bazarlara çıxış, yükdaşımalarıngenişləndirilməsi və iqtisadi əməkdaşlığıngücləndirilməsi baxımından böyük perspektivlər açır. Tərəflər ticarət dövriyyəsinin artırılması, investisiyaların təşviqi, sənaye kooperasiyası, kəndtəsərrüfatı, enerji, rəqəmsal iqtisadiyyat və nəqliyyatsahələrində əməkdaşlığın genişləndirilməsiistiqamətində ortaq iradə nümayiş etdirdilər.
Səfər çərçivəsində imzalanan sənədlər əməkdaşlığınçoxşaxəli xarakter daşıdığını təsdiqlədi. Bu sənədlərsiyasi dialoqla yanaşı, iqtisadiyyat, elm, təhsil, mədəniyyət, turizm, informasiya texnologiyaları vədigər istiqamətlər üzrə münasibətlərin daha dainkişafına yeni imkanlar yaradır. Belə genişəməkdaşlıq platforması iki ölkənin potensialından dahasəmərəli istifadə edilməsinə, xalqlar arasında əlaqələrinmöhkəmlənməsinə və uzunmüddətli tərəfdaşlığın dahada güclənməsinə xidmət edir.
Azərbaycan ilə Qırğızıstan arasında əlaqələrininkişafında Türk Dövlətləri Təşkilatının rolu da xüsusiqeyd olunmalıdır. Hər iki ölkə təşkilat çərçivəsindəfəal əməkdaşlıq edir, ortaq layihələrin həyatakeçirilməsinə mühüm töhfələr verir. Türk dünyasınınsiyasi, iqtisadi və humanitar inteqrasiyasınındərinləşdirilməsi istiqamətində atılan addımlar üzvdövlətlərin beynəlxalq nüfuzunun artmasına, ortaqmaraqların daha səmərəli müdafiəsinə şərait yaradır. Azərbaycan bu təşkilatın fəaliyyətinə verdiyi töhfələrlətürk dövlətləri arasında həmrəyliyinmöhkəmləndirilməsində aparıcı mövqeyə malikdir.
Humanitar sahədə əməkdaşlıq da münasibətlərinmühüm istiqamətlərindən biridir. Təhsil, elm, mədəniyyət və gənclər siyasəti üzrə həyata keçirilənbirgə proqramlar xalqlar arasında qarşılıqlı anlaşmanındaha da dərinləşməsinə şərait yaradır. Müxtəlif mədənitədbirlər, tələbə mübadiləsi proqramları və elmiəməkdaşlıq layihələri iki ölkənin gələcək nəsilləriarasında dostluq əlaqələrinin möhkəmlənməsinəmühüm töhfə verir.
Qırğızıstana dövlət səfəri Azərbaycanın beynəlxalqəlaqələrinin daha da genişləndirilməsi, dost və tərəfdaşölkələrlə strateji münasibətlərin möhkəmləndirilməsiistiqamətində həyata keçirilən ardıcıl siyasətin növbətiuğurlu addımı oldu. Prezident İlham Əliyevinbəyanatında ifadə olunan fikirlər göstərir ki, Azərbaycan qarşılıqlı hörmət, etimad vəbərabərhüquqlu əməkdaşlıq prinsiplərinə əsaslananmünasibətlərin inkişafına böyük önəm verir.
Azərbaycan və Qırğızıstan arasında formalaşanmüttəfiqlik münasibətləri yalnız iki ölkənin millimaraqlarına xidmət etmir. Bu əməkdaşlıq Türkdünyasının həmrəyliyinin güclənməsinə, regionalsabitliyin möhkəmlənməsinə, iqtisadi inteqrasiyanındərinləşməsinə və yeni inkişaf imkanlarınınyaranmasına da mühüm töhfə verir. Prezident İlhamƏliyevin Qırğızıstana dövlət səfəri zamanı əldə olunanrazılaşmalar və imzalanan sənədlər qarşıdakı illərdəmünasibətlərin daha da yüksələcəyinə, ortaqlayihələrin uğurla həyata keçiriləcəyinə və stratejitərəfdaşlığın yeni nailiyyətlərlə zənginləşəcəyinəmöhkəm əsas yaradır.
Ariz Məmmədli,
YAP Xətai Rayon Təşkilatının fəalı
